کلیشه چاپ چیست؟ راهنمای جامع آشنایی با انواع کلیشه چاپ و کاربردهای آن در صنعت چاپ
در دنیای چاپ و بستهبندی، ممکن است این سوال برای بسیاری پیش بیاید که "کلیشه چیه؟" در واقع، کلیشه چاپ به قالبهایی اطلاق میشود که برای انتقال طرحها یا نوشتهها به سطح چاپی استفاده میشوند. این ابزار نقش بسیار مهمی در فرآیند چاپ ایفا میکند و کیفیت نهایی چاپ، از وضوح تصویر تا یکنواختی رنگها، تا حد زیادی به کیفیت و دقت ساخت آن بستگی دارد. در ادامه، به بررسی اهمیت و نحوه استفاده از این ابزار در صنعت چاپ خواهیم پرداخت.
 - Copy 2.png)
کلیشه چاپ چیست؟
قالبی است که برای انتقال طرح، نوشته یا تصویر بر روی سطوح مختلفی مانند کاغذ، پلاستیک، کارتن، پارچه یا فلز بهکار میرود. این قالب معمولاً از مواد ژلاتینی، فلزی یا فتوپلیمری ساخته میشود تا در برابر فشار، حرارت و تماس با مرکب چاپ مقاومت کافی داشته باشد. در فرآیند چاپ، این ابزار نقش مهمی در دقت، وضوح و ماندگاری طرح قالب ایفا میکند.
در فرآیند چاپ، این ابزار نقش مهمی در دقت، وضوح و ماندگاری طرح ایفا میکند. هر زمان که چاپی تکرارشونده و دقیق مورد نیاز باشد مانند چاپ لوگو روی کارتن یا بستهبندی مواد غذایی از این قالب استفاده میشود تا طرح با بالاترین کیفیت روی سطح منتقل گردد.
انواع کلیشه چاپ در صنعت چاپ
در ادامه با پرکاربردترین انواع قالبهای چاپی آشنا میشویم که هرکدام برای نوع خاصی از چاپ طراحی شدهاند.
1. کلیشه چاپ ژلاتینی چیست؟
کلیشه چاپ ژلاتینی از پرکاربردترین قالبها در چاپهای کوچک و هنری بهشمار میرود. این صفحه از جنس ژلاتین حساس به نور ساخته میشود و معمولاً برای ساخت مهر، چاپ روی پارچه، نایلون و کارت ویزیت مورد استفاده قرار میگیرد.فرآیند تولید این قالبها با نوردهی طرح روی ورق ژلاتینی و سپس شستوشو انجام میشود تا طرح بهصورت برجسته شکل بگیرد.
📌 ویژگی مهم: کیفیت بالا، هزینه پایین، و مناسب برای چاپهای ساده و تکراری.
2. کلیشه چاپ فلکسو
کلیشه چاپ فلکسو (Flexo Printing Plate) نوعی قالب فتوپلیمری و انعطافپذیر است که برای چاپهای صنعتی روی سطوح مقوایی، نایلونی، یا پلاستیکی بهکار میرود.
در چاپ فلکسو، طرح مورد نظر روی شابلون حک میشود و سپس با مرکب تماس پیدا میکند تا طرح را روی بستهبندی یا کارتن منتقل کند.
✅ کاربرد: چاپ روی بستهبندی مواد غذایی، کارتنها، لفافها و رولهای بستهبندی.
✅ مزیت: سرعت بالا، دوام زیاد، و قابلیت چاپ رنگی دقیق.
3. کلیشه تامپو
قالب تامپو (Pad Printing Plate) برای چاپ طرح روی سطوح منحنی یا نامنظم مثل لیوان، خودکار، قطعات پلاستیکی و فلزی استفاده میشود.
در این روش، طرح ابتدا روی شابلون منتقل شده و سپس توسط پد سیلیکونی به جسم نهایی انتقال مییابد.
📌 ویژگیها: مناسب برای چاپ دقیق روی قطعات کوچک، چاپ صنعتی و تزئینی.
4. کلیشه چاپ سیلک
در چاپ سیلک اسکرین، کلیشه درواقع همان توری یا شابلونی است که طرح روی آن منتقل میشود. در این روش، مرکب از میان توری عبور کرده و فقط بخشهای باز طرح روی سطح چاپ میشود.
شابلون چاپ سیلک برای چاپ روی پارچه، نایلون، شیشه، چوب و فلز کاربرد دارد.
✅ مزیت: کیفیت رنگ بالا، تنوع چاپ، مناسب برای تبلیغات و بستهبندی.
5. کلیشه طلاکوب
قالب طلاکوب یکی از ظریفترین انواع الگوهای چاپی است که برای تولید محصولات لوکسی مانند جلد کتاب، جعبه هدیه یا کارتهای تبلیغاتی مورد استفاده قرار میگیرد. این قالب معمولاً از فلزاتی همچون برنج یا منیزیم ساخته میشود تا بتواند حرارت بالا را تحمل کرده و طرح براق و طلایی را روی سطح چاپ منتقل کند. با استفاده از فویل مخصوص، طرح بهطور دقیق و درخشانی روی مواد مختلف پیاده میشود.
6. کلیشه فلزی
الگوهای فلزی که از فلزاتی مانند روی، برنج یا منیزیم ساخته میشوند، در چاپهای برجسته یا فشاری کاربرد دارند. این نوع قالب در تولید کارتهای ویزیت خاص، بستهبندیهای گرانقیمت و حتی مهرهای برجسته استفاده میشود.
📌 مزیت: دوام بالا، دقت زیاد، و قابلیت تحمل فشار مکانیکی بالا.
7. کلیشه کارتن
الگوهای فلکسو، که معمولاً برای چاپ طرحها و لوگوها روی کارتنهای بستهبندی استفاده میشوند، باید مقاومت فیزیکی بالایی داشته باشند تا در تماس مداوم با مرکب و فشار دستگاه کیفیت خود را حفظ کنند و دچار افت نشوند.
✅ کاربرد: چاپ صنعتی روی جعبهها، بستهبندی مواد غذایی و محصولات صادراتی.
8. کلیشه مهر برجسته
شابلون مهر برجسته نوعی قالب فلزی یا فتوپلیمری است که برای ایجاد طرح برجسته روی کاغذ یا کارت استفاده میشود.
این نوع شابلون در چاپ اسناد رسمی، کارتهای دعوت، گواهینامهها و برندینگ لوکس کاربرد دارد.
📌 ویژگی: جلوه سهبعدی و لمسی، ظاهری رسمی و خاص.
ساخت کلیشه چاپ؛ از طراحی تا اجرا
پس از شناخت انواع قالبها، مهم است بدانیم که در فرآیند ساخت الگو، طراحی طرح اولیه در نرمافزارهای گرافیکی انجام شده و سپس این طرح به سطح قالب منتقل میشود. بهطور کلی، این فرآیند شامل مراحل زیر است:
-
طراحی طرح در نرمافزار گرافیکی (مثل Corel یا Illustrator)
-
انتقال طرح روی فیلم نگاتیو یا دیجیتال پلیت
-
نوردهی و حکاکی روی سطح کلیشه (ژلاتینی، فتوپلیمری یا فلزی)
-
شستشو و خشککردن قالب
-
نصب الگو روی سیلندر دستگاه چاپ با چسب مخصوص
چسب کلیشه چیه و چه کاربردی دارد؟
ممکن است شما هم از خود بپرسید "چسب کلیشه چیه؟" چسب مخصوص یکی از مواد حیاتی در فرآیند چاپ است که برای ثابت نگه داشتن الگو روی سیلندر دستگاه چاپ استفاده میشود. این چسب باید قدرت چسبندگی بالایی داشته باشد تا در حین چاپ از جابجایی قالب جلوگیری کند..چسب کلیشه نوعی چسب دوطرفه صنعتی است که برای نصب و ثابت نگه داشتن قالب چاپ روی سیلندر دستگاه فلکسو استفاده میشود. چسب مخصوص باید بهگونهای طراحی شود که طرح قالب را ثابت نگه دارد و از جابجایی آن در حین فرآیند چاپ جلوگیری کند.
چسب قالب در ضخامتها و قدرتهای چسبندگی مختلف تولید میشود و انتخاب درست آن نقش مهمی در کیفیت و دوام چاپ دارد.
انواع کلیشه سازی
کلیشه سازی به دو روش اصلی انجام میشود:
-
کلیشهسازی سنتی: این روش با استفاده از نوردهی دستی، ژلاتین و مواد حساس به نور انجام میشود.
-
کلیشهسازی دیجیتال: در این روش از دستگاههای لیزری و سیستمهای CTP (Computer to Plate) که دقت و سرعت بسیار بالایی دارند، استفاده میشود.
امروزه، بیشتر چاپخانههای حرفهای از روش دیجیتال برای ساخت الگو استفاده میکنند، زیرا این فناوری علاوهبر دقت بالا، خطای انسانی را تقریباً به صفر میرساند.
خرید کلیشه چاپ
برای خرید کلیشه چاپ، اولین قدم انتخاب نوع مناسب قالب بر اساس نیاز پروژه است. انتخاب قالب صحیح میتواند تأثیر زیادی بر کیفیت چاپ نهایی داشته باشد. برای خرید کلیشه چاپ، باید به عواملی چون جنس مواد، دقت ساخت و نوع چاپ توجه کنید. انواع مختلفی از کلیشهها مانند ژلاتینی، فلزی، فتوپلیمری و فلکسو وجود دارد که هر کدام برای کاربردهای خاص خود مناسب هستند. برای اطمینان از خرید با کیفیت، بهتر است از تأمینکنندگان معتبر و متخصص کمک بگیرید که مشاوره تخصصی نیز ارائه میدهند.
قیمت کلیشه چاپ
قیمت کلیشه چاپ به عوامل مختلفی بستگی دارد که مهمترین آنها نوع مواد، ابعاد قالب، و روش ساخت است. به طور معمول، خرید کلیشه چاپ از جنس فلز یا فتوپلیمر نسبت به قالبهای ژلاتینی هزینه بیشتری دارد، زیرا این قالبها دقت و دوام بالاتری دارند. برای تعیین قیمت کلیشه چاپ، باید مشخص کنید که نیاز شما برای چاپ چگونه است و چه ویژگیهایی برای پروژه خود لازم دارید. علاوه بر این، شرکتهایی که در زمینه فروش فعالیت دارند، میتوانند مشاورهای برای انتخاب بهترین گزینه بر اساس بودجه شما ارائه دهند.
خرید کلیشه چاپ از تأمینکنندگان معتبر
هنگام خرید کلیشه چاپ، یکی از مهمترین نکات توجه به انتخاب تأمینکننده معتبر است. خرید کلیشه چاپ از شرکتهای حرفهای، مانند موبیران سیرداش، به شما این امکان را میدهد که از کیفیت بالا و قیمت مناسب بهرهمند شوید. همچنین، این شرکتها میتوانند خدمات مشاورهای برای انتخاب قالب مناسب و قیمت شابلون چاپ ارائه دهند تا بتوانید تصمیم بهتری در فرآیند چاپ خود بگیرید.
قیمت کلیشه چاپ و انتخاب صحیح
برای دریافت قیمت کلیشه چاپ، باید به عوامل مختلف مانند نوع چاپ، ابعاد قالب، و جنس آن توجه کرد. قیمت شابلون چاپ معمولاً بسته به پیچیدگی طرح و مواد استفادهشده متغیر است. به همین دلیل، در انتخاب قالب مناسب برای چاپ باید به جزئیات توجه کرده و مطمئن شوید که قالب انتخابی به نیازهای خاص شما پاسخ میدهد. برای دریافت اطلاعات دقیقتر در مورد قیمت کلیشه چاپ و مقایسه گزینهها، مراجعه به تأمینکنندگان معتبر میتواند کمک زیادی کند.
شمارههای تماس:
تلفن ثابت: 04134444324
موبایل: 09904592637
دفتر تهران: میدان ولیعصر، ابتدای خیابان کریمخان زند، ساختمان علی، طبقه سوم
دفتر تبریز: خیابان دامپزشکی، نرسیده به چهارراه آخونی، ساختمان صدرا، طبقه اول
سؤالات متداول (FAQ)
-
شابلون چاپ چیست و چگونه کار میکند؟
این قالبها ابزارهایی هستند که برای انتقال طرحها یا نوشتهها به سطح چاپی استفاده میشوند. معمولاً از فلز، ژلاتین یا مواد مشابه ساخته میشوند و با استفاده از فشار یا نوردهی، طرح روی آنها حک میشود. -
چه موادی برای ساخت قالبهای چاپی استفاده میشود؟
قالبهای چاپ معمولاً از فلزاتی مانند روی، برنج یا منیزیم ساخته میشوند. همچنین در برخی روشها مانند فلکسوگرافی، از ژلاتین و مواد حساس به نور برای ساخت این قالبها استفاده میشود. -
تفاوت قالبهای دیجیتال با روش سنتی چیست؟
در روش سنتی، طرح بهصورت دستی روی قالبها حک میشود، در حالی که در روش دیجیتال از دستگاههای لیزری و سیستمهای CTP برای ساخت این ابزارها استفاده میشود که دقت و سرعت بالاتری دارند. -
چگونه کیفیت قالب بر کیفیت نهایی چاپ تأثیر میگذارد؟
دقت ساخت این ابزارها بر وضوح تصویر، یکنواختی رنگها و دقت انتقال طرح به سطح چاپی تأثیر مستقیم دارد. هرچه قالب با دقت بیشتری ساخته شود، کیفیت چاپ نیز بهتر خواهد بود. -
این قالبها در کدام صنایع چاپی بیشترین کاربرد را دارند؟
این ابزارها در بسیاری از صنایع چاپی مانند چاپ بستهبندی، کارتهای ویزیت، برچسبها و چاپهای برجسته استفاده میشوند. بهویژه در چاپهای لوکس مانند جلد کتاب و جعبههای هدیه، استفاده از این قالبها ضروری است. -
چرا باید از چسب مخصوص برای نصب قالبها استفاده کرد؟
چسب مخصوص برای نصب قالبها روی سیلندر دستگاه چاپ طراحی شده است تا از جابجایی و تغییر موقعیت قالب حین فرآیند چاپ جلوگیری کند و کیفیت چاپ را حفظ نماید.
